หนูอวกาศ

เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม 2560 ที่ผ่านมา ทีมนักวิจัยจากมหาวิทยาลัยยามานาชิ ประเทศญี่ปุ่น ได้เผยแพร่ความสำเร็จจากการทดลองที่เรียกว่า “Space mice” หรือ “หนูอวกาศ” ผ่านวารสาร the National Academy of Sciences งานดังกล่าวเป็นการทดลองผสมพันธุ์หนูด้วยสเปิร์มของหนูที่เคยถูกนำขึ้นสู่สถานีอวกาศนานาชาติและเก็บไว้เป็นเวลานาน 9 เดือนกับไข่บนโลก ลูกหนูที่เกิดขึ้นด้วยกระบวนการดังกล่าว ล้วนมีสุขภาพแข็งแรงดีและยังสามารถสืบพันธุ์ได้ตามปกติ ผลการทดลองครั้งนี้นับว่าเป็นครั้งแรกของโลกที่พิสูจน์สมมุติฐานที่ว่าสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมสามารถสืบพันธุ์ในอวกาศได้ ทั้งที่อยู่ในสภาวะความเข้มข้นรังสีสูงมากและเป็นอันตรายต่อยีนส์ การทดลองดังกล่าวเป็นความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัยยามานาชิและองค์การสำรวจอวกาศญี่ปุ่น หรือ JAXA โดยนักวิจัยได้แช่แข็งสเปิร์มของหนูและส่งขึ้นสู่โมดูลห้องทดลองของญี่ปุ่น (Kibo …

เทคโนโลยีดาวเทียมระบุพิกัดจากแดนมังกร

บทนำ ปัจจุบันการประยุกต์ใช้งานด้านเทคโนโลยีอวกาศมีการแข่งขันกันอย่างมากในกลุ่มประเทศมหาอำนาจที่มีระบบเศรษฐกิจที่แข็งแกร่ง นับตั้งแต่ในช่วงยุคสงครามเย็น ประเทศกลุ่มสหภาพโซเวียต (Soviets Union) ได้ออกแบบระบบดาวเทียมระบุพิกัดระบบแรกของโลกที่มีชื่อว่าชื่อ GLObalnaya NAvigatsionnaya Sputnikovaya Sistemaหรือ GLONASS ขึ้นในปี 1976, เพื่อใช้ในกิจการทางการทหารโดยเฉพาะแต่สืบเนื่องจากการล่มสลายของสหภาพโซเวียตในปี 1991 ทำให้ GLONASS ไม่ได้รับการพัฒนาเท่าที่ควร ทำให้พื้นที่ในการรับสัญญาณไม่สามารถครอบคลุมทั่วโลก ต่อมาในปี 1978 สหรัฐอเมริกาได้ส่งระบบดาวเทียมระบุพิกัดขึ้นสู่อวกาศเช่นกัน เพื่อการถ่วงดุลอำนาจระหว่างสหภาพโซเวียตหรือประเทศรัสเซียในปัจจุบัน เนื่องด้วยระบบเศรษฐกิจที่แข็งแกร่งกว่าในขณะนั้น ทำให้การวิจัยและพัฒนาระบบดาวเทียมนำร่องเป็นไปอย่างต่อเนื่อง เป็นสาเหตุให้มีจำนวนดาวเทียมเพียงพอที่จะปล่อยสัญญาณครอบคลุมพื้นที่ทั่วโลกเป็นระบบแรกภายใต้ชื่อ Global Satellite System …

ดาวเทียมดวงจิ๋ว Episod#3 Cubesat ใครๆก็อยากสร้าง

ดาวเทียมดวงจิ๋ว ทราบหรือไม่ว่าใครๆก็อยากจะมีส่วนร่วมในการสร้างและพัฒนาดาวเทียมชนิดนี้ เพราะความเป็นไปได้ที่จะสร้างได้สำเร็จนั้นสูง เนื่องจากงบประมาณค่าใช้จ่ายในการดำเนินโครงการที่ต่ำกว่าเดิม เวลาที่ใช้ในการพัฒนาน้อยกว่าเดิม และความซับซ้อนก็ไม่ได้มีมากเหมือนดาวเทียมดวงใหญ่ทั่วไป อย่างที่ทราบกันก่อนหน้านี้แล้วว่าคิวบ์แซทสามารถพัฒนาได้ตามความต้องการของ Mission requirements ให้มีขนาดใหญ่เล็กสามารถเลือกขนาดได้ตามยุนิตที่ต้องการ ซึ่งเมื่อยูนิตเพิ่มขึ้นมาก เช่น 6 ยูนิต คิวแซทก็จะสามารถเพิ่มอุปกรณ์การทำงานสำหรับส่วนต่างๆได้มากยิ่งขึ้นเพราะมีพื้นที่วางอุปกรณ์มากขึ้นและน้ำหนักโดยรวมที่ได้รับมากขึ้นด้วย ซึ่งแน่นอนก็จะส่งผลให้ประสิทธิภาพในการทำงานบนอวกาศของคิวแซทตัวนั้นๆ เพิ่มมากยิ่งขึ้นไปด้วยเช่นกัน NASA ประเทศสหรัฐอเมริกาได้ทุ่มทุนให้กับเด็กนักเรียนในระดับปฐมศึกษาจนถึงระดับมหาวิทยาลัย เพื่อให้เด็กๆนักศึกษาเหล่านั้นสามารถสร้าง พัฒนา และปล่อยดาวเทียมดวงจิ๋วขึ้นสู่วงโครจรได้ โดยการให้ทุนจะรับผิดชอบค่าใช้จ่ายทั้งหมดให้กับโครงการดังกล่าว (1) รูปที่ 1 เป็นภาพของเด็กนักเรียนจาก St.Thomas More Cathedral …

มาทำความรู้จักกับยานอวกาศจูโน ปลดล็อกความลับของดาวพฤหัสบดี

สำหรับคนทำงานที่เคยตั้งเป้าหมายในการทำงานไว้ตั้งแต่ต้นปี วันนี้ผ่านมาจะครึ่งปีแล้ว เคยมีเวลานั่งทบทวนหรือไม่ ว่าเป้าหมายที่เคยตั้งไว้สัมฤทธิ์ผลไปมากน้อยแค่ไหน ขอแนะนำให้คนทำงานทุกคนเริ่มประเมินผลการทำงานในครึ่งปีที่ผ่านมา อย่างน้อยก็จะทำให้ได้รู้ว่า งานที่ทำไปแล้วเป็นไปตามเป้าหมายหรือไม่ สำหรับสิ่งสำคัญของมนุษยชาติ ที่จะปลดล็อกความลับของดาวพฤหัสบดี ที่ถูกส่งออกนอกโลก เมื่อวันที่ 5 สิงหาคม 2554 ใช้เวลาเดินทางนานเกือบ 5 ปี กำลังจะถึงเป้าหมายในวันที่ 4 กรกฎาคม 2559 (ตรงกับวันที่ 5 กรกฎาคม ตามเวลาประเทศไทย) ยานอวกาศจูโน เป็นยานอวกาศพลังงานแสงอาทิตย์ขององค์การบริหารการบินและอวกาศแห่งชาติ หรือ นาซ่า (NASA) …

การประทุของภูเขาไฟ Sourabaya อีกครั้ง จากการสำรวจโดยดาวเทียมของ NASA

การประทุของภูเขาไฟ นับว่าเป็นอีกหนึ่งสัญญาณการเตือนให้มนุษย์ได้ทราบถึงมีการเปลี่ยนแปลง การเคลื่อนที่ ของบริเวณพื้นผิวโลก โดยที่ธรรมชาติเป็นผู้แสดงบทบาทให้มนุษย์ได้รับรู้  เปรียบเสมือนเป็นการเตือนอย่างมีนัยสำคัญให้มนุษย์ตระหนักถึงการเปลี่ยนแปลงที่จะมีขึ้น และซึ่งผลที่จะตามมานั้นอาจจะมีการเกิดภัยพิบัติทางธรรมชาติได้ในอนาคต หากเกิดการประทุของภูเขาไฟในบริเวณพื้นที่ที่มีความห่างไกล  ซึ่งบริเวณไม่มีแม้แต่สิ่งมีชีวิตอย่างเช่นมนุษย์อาศัยอยู่ เช่นบริเวณทางใต้ของมหาสมุทรแอตแอนติก นับว่ายากที่จะมีการรายงานหรือแจ้งเตือนให้ทราบอย่างทันถ่วงที่  เนื่องจากพื้นที่บริเวณนั้นมีสภาพภูมิประเทศที่ไม่เหมาะกับการอาศัยอยู่ของมนุษย์ หรือสิ่งมีชีวิต จึงยากที่จะมีดัชนีชี้วัดทางชีวภาพที่จะสามารถแสดงให้เห็นถึงการเปลี่ยนแปลงครั้งนี้ได้ องค์การบริหารการบินและอวกาศแห่งชาติ หรือ (NASA)ได้มีโครงการ NASA Earth Observatory ขึ้น  ทำให้สามารถถ่ายตรวจจับภาพการประทุของภูเขาไฟ Sourabaya ในวันที่ 24 เมษายน 2559  นี่ก็เป็นอีกหนึ่งสัญญาณเตือนทางธรรมชาติที่สามารถบอกแก่มนุษย์ เพื่อให้ทำการหาแนวทางแผนฉุกเฉินเพื่อเตรียมความพร้อมในการรับมือหากเกิดภัยพิบัติทางธรรมชาติได้ทันเวลา จากภาพแสดงให้เห็นถึงบริเวณพื้นที่สี่เหลี่ยมสีฟ้าสดใส …

ขยะอวกาศมัจจุราชที่ยากจะกำจัด (ตอนที่ 1)

นับตั้งแต่มนุษย์ประสบความสำเร็จในการวิจัยและพัฒนาดาวเทียมดวงแรกของมวลมนุษยชาติที่มีชื่อว่า “Sputnik-1” นำโดยทีมวิศวกรแห่งสหภาพโซเวียตและทะยานสู่ห่วงอวกาศในวันที่ 4 ตุลาคม ค.ศ.1957 จากอดีตจนถึงปัจจุบันกว่า 60 ปี ทุกประเทศล้วนตระหนักถึงความสำคัญของข้อมูลจากเทคโนโลยีอวกาศในทุกๆแขนง ดาวเทียมจำนวนนับหมื่นดวงถูกส่งเข้าสู่ทุกระดับชั้นของวงโคจรเพื่อปฏิบัติพันธะกิจที่แตกต่างกัน หากเราเปรียบเทียบวงโคจรของดาวเทียมเสมือนกับถนน ตัวดาวเทียมเองก็เหมือนกับยานพาหนะที่วิ่งอยู่บนถนนนั่นเอง ดังนั้นเมื่อมีจำนวนของดาวเทียมเพิ่มมากขึ้นการจราจรที่คับคั่งก็ทำให้ความเสี่ยงของการชนกันของวัตถุอวกาศ (Spacecraft collision risk) มากขึ้นเป็นเงาตามตัว ในปี ค.ศ. 2013 หากผู้อ่านได้มีโอกาสชมภาพยนตร์แนววิทยาศาสตร์ เรื่อง “Gravity-วิกฤตการณ์แรงโน้มถ่วง” แสดงในรูป 1.0 ซึ่งเป็นเรื่องราวเกี่ยวความน่าสะพรึงกลัวของปัญหาขยะอวกาศที่กำลังจะเกิดขึ้นในอนาคต พรรณนาถึงหมอกแห่งเศษวัสดุเล็กๆ ความเร็วสูงที่สามารถทำลายทุกๆเทคโนโลยีที่มนุษย์สั่งสมมากว่า 60 …

ดาวเทียมไทยคม 8 ถูกส่งขึ้นสู่อวกาศแล้ว

เมื่อวันเสาร์ 28 พฤษภาคม ที่ผ่านมา เวลา 4:40 น. ตามเวลาประเทศไทย SpaceX บริษัทขนส่งทางอวกาศ ได้ส่งดาวเทียมไทยคม 8 ซึ่งเป็นดาวเทียมสื่อสาร ด้วยจรวด Falcon 9 V1.2 เข้าสู่วงโคจรค้างฟ้า เส้นทางโคจรอยู่ในแนวเส้นศูนย์สูตร เป็นวงโคจรที่ทำให้ดาวเทียมเคลื่อนรอบโลกด้วยเวลาเท่ากับที่โลกหมุนรอบตัวเองคือ 24 ชั่วโมง ส่งผลให้ตำแหน่งของดาวเทียมที่เห็นอยู่บนท้องฟ้าคงที่ตลอดเวลา เหมือนกับไม่เคลื่อนที่ อยู่ห่างจากพื้นโลก 35,786 กิโลเมตร ได้สำเร็จและนำจรวดท่อนแรกกลับสู่พื้นโลกและจุดเชื้อเพลิงลดความเร็วก่อนเข้าปะทะชั้นบรรยากาศ (Re-entry burn) …

ดาวเทียมดวงจิ๋ว Episode#2 Cubesat ทำอะไรได้บ้าง

ขณะนี้ Cubesat ที่ถูกสร้างและส่งขึ้นสู่อวกาศนับได้เป็นพันๆ ดวงแล้ว ทั้งนี้ก็เพราะคุณสมบัติเบื้องต้นที่มีขนาดเล็ก ใช้เวลาในการพัฒนาและสร้างสั้นมากอยู่ในช่วง 6-36 เดือน งบประมาณในการดำเนินโครงการไม่แพงมาก รวมทั้งใครๆ ก็สามารถเป็นเจ้าของดาวเทียมดวงจิ๋วนี้ได้ นอกจากนี้การสร้างดาวเทียม Cubesat ยังเป็นการเพิ่มทักษะและประสบการณ์ในการออกแบบและสร้างดาวเทียมให้กับนักวิทยาศาสตร์ วิศวกร นักเรียน นักศึกษาทั่วโลก เป็นการปูพื้นฐานกับชิ้นงานจริงก่อนที่จะได้เริ่มปฏิบัติงานกับดาวเทียมดวงใหญ่ที่มีราคาสูงมากนับเป็นพันพันล้านบาท และความซับซ้อนที่มากยิ่งขึ้น (Barnhart, Vladimirova et al. 2007; Bouwmeester and Guo 2010). ตั้งแต่ปี 2002 …

ดาวเทียม DEIMOS-2 ตอนที่ 2/2

ดาวเทียม DEIMOS-2 มีผลิตภัณฑ์แบบ Pan-Sharpened ที่มีรายละเอียดภาพ 75 เซนติเมตร อยู่ 2 ชนิด ได้แก่ Level 1B และ Level 1C ซึ่งมีความแตกต่างกันที่ Level 1B ผู้ใช้งานจะต้องทำภาพออร์โทเอง ในขณะที่ Level 1C เป็นการทำออร์โทมาจากบริษัท ข้อสงสัยของผมก็คือ แล้วภาพออร์โทที่ทำเองกับที่ได้จากบริษัท มีความแตกต่างในเชิงตำแหน่งกันอย่างไร ในการนำไปใช้แปลการใช้ประโยชน์ที่ดิน และถ้าจะเลือกสั่งซื้อ ที่สามารถนำข้อมูลมาใช้งานได้ทันที ความถูกต้องเชิงตำแหน่งยอมรับได้ ลดขั้นตอนการทำงานของบุคลากร …